| Mobile | RSS

طبقه بندی دایناسورها

آبان ۲۰ام, ۱۳۹۰ | No Comments | Posted in جانورشناسی

 

طبقه بندی دایناسورها (Dinosaurs Classification )

دیرین شناسان دایناسورها را برا اساس ویژگی های شاخص  آنها نام گذاری می کنند ، این نامگذاری به زبان لاتین و یا یونان قدیم می باشد.

برای مثال: جنس  Compsognathus به معنای آرواره زیبا "pretty jaw" و جنس Triceratops به معنای  سه شاخ بر سر "three-horned head"  می باشد.

گاهی نیز دایناسور ها بر اساس محل پیدایش خود (مانند جنس Albertosaurus که در Alberta کشور کانادا یافته شده است ) و یا به افتخار نام یابنده سنگواره ( مانند جنس Lambeosaurus  که توسط Lawrence Lambe  نامیده شده ) نامیده می شوند. موقعیت دایناسورها در سلسله جانوران را در ادامه مطلب به تفضیل بخوانید :

 

 

Scientific classification
Kingdom: Animalia
Phylum: Chordata
Class: Reptilia
Branch: Dinosauriformes
Superorder: Dinosauria
 
Orders and suborders
  • Ornithischia
    • †Ankylosauria
    • †Ceratopsia
    • †Ornithopoda
    • †Stegosauria
  • Saurischia
  • †Sauropodomorpha
  • Theropoda (including Aves)

 

 

» سلسله (Kingdom ) : جانوران

» راسته – اجداد (Phylum) : مهره داران

» رده (Class) : آرکوزاریا (Archosauria)_ دیاپسید های (diapsids) با دندانهای سرپیچی و غیره

» زیر رده (Subclass) : Ornithodira _ شامل دایناسورها و پتروزروس ها pterosaurs))

» ابر راسته (Superorder) : دایناسورها

» نوع – راسته (Order) : الف) ساریچیا ( Saurischia ) ب) اُرنیتوچیا ( Ornithischia) بر مبنای ساختار کفل(hip)

 

 

در ادامه به تشریح کامل ویژگی های دو راسته بزرگ دایناسورها می پردازم :

 

الف ) دایناسورهای راسته ساریچیا ( SAURISCHIANS )

این دایناسور ها اجداد پرندگان هستند و ساختار کفل آنها شبیه به مارمولک های امروزی است. کاسه سر بزرگ و فضای بین کاسه چشم و مجرای بینی نسبت به راسته ornithischians وسیعتر است  .دایناسورهای این گروه به دو زیر راسته sauropodomorpha ، چهار پایان گیاه خوار و theropods ها ، گوشتخواران دوپا تفکیک می شوند. قدیمی ترین دایناسورها (Eoraptor ,Herrerasaurus)  از گروه  Saurischians می باشند که در دروه تریاس میانی تا پسین در حدود ۲۳۰ میلیون سال پیش می زیسته اند. Saurischian  ها  به دو دسته بزرگ تفکیک می شوند :

 

 

 

۱) SAUROPODOMORPHA 

ویژگی ها :

گیاه خوار ، سر کوچک ، دندانهای قاشقی یا مدادی شکل ، اغلب روی چهار پا حرکت می کرده اند. بزرگترین جانوران روی زمین را تشکیل می داده اند.

 

۲) THEROPODS

ویژگی ها :

چابک و سریع ، اجداد پرندگان کنونی ، گوشتخوار  ، عضلات آرواره ای بسیار قوی ، دستان پنجه ای شکل ، چشمانی بزرگ با دیدی فوق العاده ، پا های بسیار قوی و نیرومند

 

در جدول زیر تقسیم بندی کامل دایناسور های راسته SAURISCHIANS را می بینید :

SUBORDER

INFRA-ORDER

DINOSAUR FAMILY

TIME RANGE

SIZE RANGE

THEROPODS

 

 

درندگان دوپا

 

 

Herrerasauria

Saltopodidae       (leaping feet)

ژوراسیک پسین

۰٫۷-۱ m

Staurikosaurids (Southern Cross lizards)

ژوراسیک پسین

۲-۳ m

Herrerasaurids    (Herrera lizards)

ژوراسیک پیشین تا ژوراسیک پسین

۲-۳ m

Ceratosauria

Coelophysids        (hollow form)

ژوراسیک

۰٫۶-۳ m

Ceratosaurids     (horned lizards)

کرتاسه

۳٫۵-۶ m

Podokesaurids       (swift-footed lizards)

ژوراسیک

۱-۳ m

Abelisaurids           (Abel's lizard)

کرتاسه

۱۱ m به بالا

Noasaurids   (lizards from NW Argentina)

کرتاسه

۲٫۴ m

Segisauridae        (Segi Canyon Arizona lizards)

تریاس پسین تا ژوراسیک پیشین

۶ m

Coelurosauria

Coelurids                   (hollow tails)

ژوراسیک پسین تا کرتاسه پیشین

۱٫۲-۲٫۴ m

Dryptosaurids  (wounding lizards)

کرتاسه  پیشین

۶ m

Compsognathids (pretty jaw)

ژوراسیک پسین تا کرتاسه پیشین

۰٫۶-۰٫۹ m

Oviraptors               (egg thieves)

کرتاسه پیشین

۱٫۸ m

Caenagnathids     (recent jawless)

ژوراسیک و کرتاسه

۲ m

Avimimids                (bird mimics)

کرتاسه پسین

۱٫۵ m

Ornithomimids         (bird mimics)

ژوراسیک و کرتاسه

۳٫۵-۶ m

Garudimimids     (Garuda mimics)

کرتاسه میانی تا پسین

۳٫۵ m

Deinocherids       (terrible hands)

کرتاسه پسین

۱۳٫۵ m  فسیل های یافته شده ناقص

Dromaeosaurids (running lizards)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پسین

۱٫۸-۴ m

Tro?dontids   (wounding teeth)

کرتاسه پسین

۲ m

Tyrannosaurids    (tyrant lizards)

کرتاسه پسین

۵-۱۲ m

Carnosauria

Allosaurids         (different lizards)

ژوراسیک پسین

۱۰-۱۲٫۸ m

Carcharodontosaurids (horned lizards)

کرتاسه میانی تا پسین

۱۲ m

Spinosaurids         (thorn lizards)

ژوراسیک و کرتاسه

۱۵ m

Baryonychids      (heavy claws)

کرتاسه پیشین

۹ m

Megalosaurids        (giant lizards)

ژوراسیک و کرتاسه

۷-۹ m

Segnosauria

Therizinosaurids  (scythe lizards)

کرتاسه پسین

۱۰٫۷ m

Segnosaurids          (slow lizards)

کرتاسه پسین

۵-۹ m

SAUROPODS

گیاه خوار ان چهار پا

Prosauropoda

Anchisaurids           (near lizards)

تریاس میانی تاژوراسیک پیشین

۲-۳ m

Plateosaurids            (flat lizards)

تریاس پسین تاژوراسیک پیشین

۱٫۵-۸ m

Melanorosaurids     (black mountain lizard)

تریاس پسین تاژوراسیک پیشین

۶-۱۲ m

Massospondylidae  (black mountain lizard)

تریاس پسین تاژوراسیک پیشین

۴ m

Sauropoda

Cetiosaurids          (whale lizards)

ژوراسیک پسین وکرتاسه پسین

.

Camarasaurids (chambered lizards)

ژوراسیک پسین وکرتاسه پسین

۱۲-۱۸ m

Dicraeosaurids        (two-forked lizards)

ژوراسیک پسین تا کرتاسه پیشین

۱۰-۲۰ m

Euhelopodids        (good marsh feet)

کرتاسه  پسین

۱۰-۲۷ m

Titanosaurids        (titanic lizards)

ژوراسیک پسین تا کرتاسه پسین

۹-۲۱ m

Diplodocids        (double-beamed form)

ژوراسیک پسین تا کرتاسه پسین

۱۶٫۵-۲۷ m

Brachiosaurids         (arm lizards)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پیشین

۱۰-۲۵ m

 

 

 

ب) دایناسورهای راسته اُرنیتوچیا ( ORNITHISCHIAN DINOSAURS )

دایناسورهای Ornithischian کفل شبیه پرندگان امروزی داشته اند . لگن (pelvis) دایناسورهای Ornithischian پهن تر از از لگن دایناسورهای Saurischian می باشد. این مورد ممکن است به خاطر وضعیت همیشه ثابت بدن در حال حرکت باشد. دایناسور های Ornithischian  برعکس saurischian ها  کاسه سر کوچکتر و همچنین فضای کمتر بین کاسه چشم و مجرای بینی داشته اند. دایناسور های Ornithischian  گیاه خواروجمعیت بیشتری نسبت به دایناسور هایSaurischian داشته اند. دانشمند ایتالیایی (Harry Seeley) دایناسورها را در سال ۱۸۸۷ به سه گروه بزرگ تقسیم بندی کرده است:

 1) Ornithopods : به معنی پا مرغی ها ، گیاه خوار و  هم برخی روی دو پا و برخی چهار پا راه می رفتند.هیچکدام زره نداشته اند و از دوره ژوراسیک پیشین تا دوره کرتاسه می زیسته اند. راسته های فرعی این راسته را عبارتند از :

 

Heterodontosaurids : دایناسور های کوچک اولیه مانند جنس های ANATOTITAN ، CORYTHOSAURUS ، EDMONTOSAURUS ، LAMBEOSAURUS ، MAIASAURA،PARASAUROLOPHUS

 

Hypsilophodontids : دایناسورهای کوچک ، دونده های سریع و دندان های برنده و پوزه کوچک داشته اند. مانند جنس های : DRYOSAURUS و HYPSILOPHODON

 

Dryosaurids :  دایناسورهای کوچک و سریع و دم مستقیم و دراز ی داشته اند.

 

Thescelosaurids: دوندگان فوق سریع مانند جنس های : THESCELOSAURUS ،LESOTHOSAURUS ، XIAOSAURUS

 

Camptosaurids : دایناسورهای منقار داربا پا های پنچه مانند جنس: CAMPTOSAURUS

 

Iguanodontids : دایناسورهای منقار داربا پا های پنچه مانند با یک خار روی هر شست مانندجنس های : IGUANODON ، OURANOSAURUS

 

Hadrosaurids : دایناسورهای منقار دار اردک مانند

 

Lambeosaurids : دایناسورهای منقار دار اردک مانند با تاجی بر روی سر

 

۲) Thyreophorans : به معنای سپرداران _ گیاه خوار و چهارپا با پوشش زره روی بدن و از دوره ژوراسیک پیشین تا دوره کرتاسه می زیسته اند. راسته های فرعی این راسته را عبارتند از :

 

Ankylosaurids : دایناسورهای زره دار مانند جنس های : ACANTHOPHOLIS ،ANKYLOSAURUS ، EUOPLOCEPHALUS، HYLAEOSAURUS، MINMI، SAUROPELTA

 

Stegosaurids: دایناسورهایی با زره های خاردار مانند جنس های : STEGOSAURUS ،KENTROSAURUS

 

۳) Marginocephalians : به معنای تاج داران _گیاه خوار شاخدار یا کاسه سر ضخیم ، که در دوره کرتاسه می زیسته اند: راسته های فرعی این راسته را عبارتند از :

 

Ceratopsians : دایناسورهای شاخ دار و منقار دار مانند جنس های : TRICERATOPS ،PROTOCERATOPS ، MONTANOCERATOPS، STYRACOSAURUS، MONOCLONIUS،NOTOCERATOPS

 

Pachycephalosaurs : سر گنبدی با کاسه سر بسیار بزرگ مانند جنس های :WANNANOSAURUS ، STEGOCERAS ، PACHYCEPHALOSAURUS

 

 

SUBORDER

INFRA-ORDER

DINOSAUR FAMILY

TIME RANGE

SIZE RANGE

ORNITH-
OPODS

 

 

گیاه خوار

Fabrosauria, Lesotho-
sauria

Fabrosaurids          (Fabre's lizards)

تریاس پسین تاژوراسیک پیشین

۱ m

Heterodontosaurids (different-teeth lizards)

تریاس پسین تاژوراسیک پسین

۱٫۲ m

Ornithopoda

Hypsilophodontids    (high-ridged teeth)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پسین

۰٫۹-۲٫۴ m

Dryosaurids                (oak lizards)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پیشین

۲٫۷-۶٫۵ m

Iguanodontids        (iguana teeth)

کرتاسه

۴-۹ m

Camptosaurids          (bent lizards)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پسین

۱٫۲-۷ m

Hadrosaurids                (big lizards)

کرتاسه پسین

۳٫۷-۱۵ m

Lambeosaurids     (Lambe's lizard)

کرتاسه پسین

۴-۱۵ m

Thescelosaurids (wonderful lizards)

کرتاسه پسین

۳٫۴ m

MARGINO-
CEPHALIA

 

گیاه خوار

Pachycephalo-
sauria

Pachycephalosaurids (thick-headed lizards)

کرتاسه

۰٫۹-۴٫۶ m

Homalocephalids      (even-headed forms)

کرتاسه پسین

۰٫۵-۳ m

Ceratopsia

Protoceratopsids         (first horned faces)

کرتاسه پسین

۱-۳ m

Ceratopsidae         (horned faces)

کرتاسه پسین

۱٫۸-۹ m

Psittacosaurids        (parrot lizards)

کرتاسه پیشین

۲ m

THYREO-
PHORA
(ENOPLA-
SAURIA)

 

گیاه خواران چهار پای ، زره پوش

x

Scutellosaurids         (small-shield lizard)

ژوراسیک پیشین تاژوراسیک پسین

۰٫۶-۱٫۲ m

Scelidosaurids             (limb lizards)

ژوراسیک پیشین

۴ m

Stegosauria

Huayangosaurids (Huayang lizards)

ژوراسیک  میانی

۴ m

Stegosaurinae            (roof lizards)

کرتاسه پسین

۳-۹ m

Stegosauridae            (roof lizards)

کرتاسه پیشین

۴ m

Ankylosauria

Nodosaurids              (node lizards)

ژوراسیک میانی تا کرتاسه پسین

۱٫۸-۷٫۶ m

Ankylosaurids           (fused lizards)

کرتاسه

۵٫۵-۱۰٫۷ m

 

 

 

 

دایناسورها

  • الف) خزنده‌ورکیان (ددپا و ساروپودس) – Saurischia-theropods and sauropods
  • هرِرِاسور‌ها (طعمه‌خوار دوپای قدیمی)

  • ددپایان (همه دو پایه‌ها گوشتخوار بودند)

کوئلوپیسویدس (کوئلوپیسیس و منسوبان نزدیکش)

سراتوساریانس (سراتوسوروس  و آبلی‌سور‌ها شکارگران مهم کرتاسه پسین در قاره‌ها) 

اسپینوزارودیا

کارنوزاریا (آلوسور و نزدیکانش، مانند آرچارودونتوساروس)

دم‌تهی سوسماران (درندگان چابک و سبک وزن با استخوان‌های توخالی و مغز بزرگ)

تیرانوسورودیا (کوچک تا غول‌پیکر)

شترمرغی‌واران (مقلد شترمرغ بی‌دندان، گوشتخوار تا گیاهخوار)

تریزینوسور (گیاه‌خواران دوپا با بازوی بلند و سر کوچک)

خاگ‌دزدسوسماران (بی‌دندان، رژیم غذایی و سبک زندکی نامعلوم)

درومااوسوریدیا (مانند شکارچی پرندگان در پارک ژوراسیک)

ترودونتیدا (شبیه درومااوساریدیا، شاید همه چیز خوار)

پرندگان (تنها دیناسور زنده) 

  • سوسمار پاشکلان (گیاهخواران چهارپا با سرهای کوچک و گردن و دم‌های بلند و بدنی شبیه فیل)

پروساروپودا (خویشاوندان قدیمی ساراپود؛ کوچک تا کاملا بزرگ؛ احتمالا همه چیز خوار؛ دوپا و چهارپا)

ساروپودا (خیلی بزرگ حدود ۱۵ متر درازا)

دیپلودوکودیا (جمجمه و دم‌های درازشده دندان‌های باریک مانند مداد)

ماکروناریان (جمجمه جعبه‌ای؛ دندان قشقی شکل یا مدادی شکل)

برکیوسورسانان  (گردن خیلی بلند؛ اندام‌های جلو بزگتر)

تیتانوسور‌ها (کرتاسه پسین در قاره‌های جنوبی)

 

  • ب) پرنده‌ورکیان (گوناگون از گیاهخوار دوپا و چهارپا) – Ornithischians
  • دایناسور ناجوردندان (گیاهخوار یا همه چیز خوار با دندان سگی برجسته)
  • زره‌پوشان (دایناسور زره‌دار بیشتر چهارپا)

آنکیلوساریان (زره دار و دمی چماق مانند)

استگوسوریان (زره پوش)

  • پرنده‌پایان

هادروسارید 

  • پاچیسوالوساریان (استخوان‌سرها، دو پا و با رشد گنبدی یا گره‌دار روی جمجمه)
  • شاخ‌چهرگان (دایناسورهای شاخ‌دار و منقاردار) 

 

Leave a Reply 3349 views, 4 so far today |

Leave a Reply

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.

Gorgeous Gorgs, Sliema, December 24, 2016The 11:40 Rogue One Show on Eden in St Julian, December 28, 2016Ariëlla 006Lu #XAriëlla 005Surveillance Cat, St Julian, December 25, 2016x*y*z II1R8A87631R8A8711Strange small red house, Sliema, December 24, 2016